Thuis werken istock.jpg
Artikel leestijd8 min. leestijd
Over de voors en tegens van thuiswerken

Verbinden na corona

‘Werk thuis als het kan en op kantoor als het nodig is’, zo luidt het advies van het kabinet nu. Maar wat is nodig? Over de voors en tegens van thuiswerken na corona. 'De onderlinge band is de smeerolie voor de samenwerking.'

Tijdens de coronacrisis was veiligheid prioriteit nummer één. De meeste werkgevers in Nederland stimuleerden hun medewerkers om zoveel mogelijk thuis te werken. Zo ook Woonpunt. In het begin stonden de kranten vol met verhalen van werkgevers die na de pandemie niet meer terug wilden keren naar de oude situatie. Dat scheelde immers ook kostbare kantoorruimte. Maar nu de eindstreep steeds dichterbij komt, keren we massaal terug naar het oude normaal. De snelwegen staan weer vol. Iedereen gaat weer terug naar kantoor. Hoe gaan we dat bij Woonpunt doen? ‘Uit onderzoeken blijkt dat thuis werken voor- en nadelen heeft’, zegt P&O-adviseur Sandra Zurstrassen. ‘Dan ligt het voor de hand dat je als werkgever probeert om die voordelen vast te houden en de nadelen probeert op te lossen.’

Op en neer naar Utrecht

Een voor de hand liggend voordeel: het verplichte thuiswerken hielp ons massaal de drempel van het digitaal vergaderen over. ‘Ik zou niet meer zonder kunnen’, zegt maatschappelijk relatiemanager Gemma Gerrits. ‘Natuurlijk is het fijn als je collega’s live kunt ontmoeten voor een overleg, maar als je veel overleggen hebt, is het superefficiënt als een deel daarvan digitaal kan. Vooral als je niet hoeft te reizen scheelt dat veel tijd.’ Als je afspraken hebt met externen die uit de Randstad moeten komen, biedt Teams uitkomst. In zulke gevallen is het ook goed voor het milieu, want het scheelt nogal wat kilometers. Sandra vult aan: ‘Online trainingen hebben ons ook best veel gebracht in de coronacrisis. Voor sommige trainingen zouden we dat best in stand kunnen houden, in plaats van naar Utrecht op en neer rijden.’ Daarmee is niet gezegd dat online vergaderingen geen nadelen hebben. Zo zijn ze, vooral bij complexe onderwerpen of emotioneel beladen onderwerpen, een stuk vermoeiender. Dat komt omdat je hersens zoeken naar non-verbale signalen die via het scherm moeilijk overkomen.

'Het gevaar van overcompensatie ligt op de loer'

Balans tussen werk en privé

Een ander voordeel van het thuiswerken is dat medewerkers die zich moeten concentreren op een bepaalde taak, dat soms beter thuis kunnen dan op kantoor, waar ze vaker gestoord worden. In zulke gevallen is het zelfs aan te bevelen dat je een ochtend, middag of hele dag thuis werkt. Uit onderzoek blijkt bovendien dat medewerkers, als ze thuis werken, meer zeggenschap over de indeling van hun werkdag ervaren. Sandra: ‘Iets later beginnen en eindigen omdat dat beter uitkomt, tussendoor iets met de kinderen doen of een uurtje sporten en die werktijd na het avondeten inhalen, die flexibiliteit draagt bij aan een betere balans tussen werk en privé.’ Maar daar zit ook een schaduwzijde aan, waarschuwt Sandra. ‘Het gevaar op overcompensatie ligt op de loer. Ikzelf voel me schuldig als ik thuis tussendoor een wasje draai en dan heb ik de neiging om ’s avonds veel te lang door te werken. Als ik op kantoor werk, zijn die grenzen duidelijker. Op een gegeven moment zie ik iedereen naar huis gaan en gaat zelfs het licht uit.’

Ontdekken wie je collega's zijn

Een duidelijk nadeel aan veelvuldig thuis werken is het gebrek aan uitwisseling van informatie. ‘Toen ik na lange tijd thuis werken tijdens corona weer op kantoor kwam, werd ik ineens overspoeld met informatie’, zegt senior communicatieadviseur Merel Schreurs. ‘Van alle kanten hoorde ik dingen die voor mijn werk belangrijk kunnen zijn. Ik voelde me daardoor net een spons die zich vol zoog.’ Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een rapport van juli 2021 op de verminderde mogelijkheden om van elkaar te leren als een deel van de medewerkers structureel minder vaak op kantoor is. Dat is met name vervelend voor nieuwe medewerkers. Die zijn immers ook afhankelijk van informele contacten om te leren hoe dingen werken binnen een organisatie. Jenny Sendscheid beaamt dat. Zij begon midden in de pandemie bij Woonpunt. ‘Je doet er veel langer over om te ontdekken wie je collega’s zijn en wat ze doen. Als je op kantoor rondloopt en je pauzeert samen, maak je snel een praatje met elkaar en kom je erachter waar iedereen mee bezig is. Ik was overigens blij dat ik van Woonpunt toch een paar uur per week naar kantoor mocht komen, want dat is belangrijk voor de band die je opbouwt met je nieuwe werkgever.’ De kerstviering en andere sociale momenten stellen ons in staat elkaar op een andere manier te treffen. In december 2021 is die kerstviering weer terug van weggeweest.

'Hoe gaat het met je?'

Smeerolie voor de samenwerking

Dat laatste is een ander groot nadeel van veelvuldig thuis werken: de afstand die dreigt te ontstaan tussen jou en je collega’s. Tijdens de coronacrisis hadden we veel steun aan elkaar. Een online gesprek via Microsoft Teams begon niet zelden met de oprechte vraag: ‘Hoe gaat het met je?’. We zaten immers allemaal in hetzelfde schuitje. Maar wat als een deel van de medewerkers structureel veelvuldig op kantoor is en een ander deel nauwelijks? Loop je dan niet het risico dat groepen medewerkers zich veel minder verbonden voelen met de organisatie en met de rest van de collega’s? Het CPB wijst erop dat vóór corona al onderzoeken werden gedaan waaruit bleek dat hoe langer werknemers thuiswerkten hoe groter de afstand met collega’s werd. Sandra Zurstrassen ziet daarin een zorgpunt. ‘Die onderlinge band is de smeerolie voor de samenwerking. Dat vinden we met z’n allen een aandachtspunt. Je gaat steeds minder met elkaar delen als je veel thuis werkt. De meeste collega’s zullen elkaar niet snel bellen of op Teams contacteren om een praatje te maken. Dat doe je wel als je elkaar in levende lijve ziet.’

Mogelijkheid, geen recht

Wat betekent dit allemaal voor hoe Woonpunt met het thuiswerken omgaat na corona? Sandra: ‘Het is belangrijk voor medewerkers dat er opnieuw heldere kaders komen. Voor de duidelijkheid: die kaders waren er vóór corona natuurlijk ook. Het hoofdprincipe was en blijft dat thuiswerken een mogelijkheid is, geen recht. Daarmee zeggen we: als jouw werk het toelaat, kun je een deel van je uren thuiswerken. In overleg met je leidinggevende, natuurlijk. Maar niet naar een overleg komen omdat je een vaste thuiswerkdag hebt, dat was nooit de bedoeling natuurlijk. Je collega’s en de huurders mogen er geen last van hebben. Voorheen was het thuiswerken beperkt tot maximaal twintig procent van je werktijd. De vraag is of dat nog van deze tijd is. Tot slot moet je zelf voor een ergonomisch verantwoorde werkplek zorgen.’

Tijdens corona zijn die interne afspraken natuurlijk overruled door de adviezen van het kabinet, maar nu de eindstreep in zicht is, is de tijd rijp om de kaders rondom plaats- en tijdonafhankelijk werken opnieuw te formuleren. Het MT gaat dat de komende weken doen, en neemt daarbij de lessen van corona mee.

Andere artikelen
WP-Dennis-Bertrand-20211014-044-145e437c.jpg
Ambitie
Artikel leestijd5 min. leestijd
Artikel gelezengelezen
WP-Groepsfoto-Lochtmanhuis-002-aff6b50a.jpg
Artikel
Artikel leestijd7 min. leestijd
Artikel gelezengelezen
WP-Maarten-Coenjaarts-001-f3b98f25.jpg
Interview
Artikel leestijd5 min. leestijd
Artikel gelezengelezen
WP-gesprek-koffie-met-20211007-005-thumbnail-bba416f6.jpg
Tweegesprek
Artikel leestijd5 min. leestijd
Artikel gelezengelezen

Over wel en wee van thuis werken

Artikel
Artikel leestijd8 min. leestijd
Artikel gelezengelezen
WP-Daphne-Heijnen-Sabien-Buttolo-001-d5d3e8dd.jpg
Ambitie
Artikel leestijd3 min. leestijd
Artikel gelezengelezen
Made by Zuiderlicht